TheWholeTorah.aiBeta

שבת פרק א' משנה ט': אָפּגעבן וועש צום גוי פאַר שבת

שבת, פרק א', משנה ט'. די דאזיקע משנה רעדט וועגן א געוויסן פאל וואו מען האט זיך געפירט מחמיר צו זיין אזוי ווי בית שמאי.

דער מנהג פון בית אבא:

האט געזאגט רבן שמעון בן גמליאל: "נוהגין היו בית אבא, שהיו נותנין כלי לבן לכובס נכרי שלושה ימים קודם לשבת" - ווייסע בגדים דארפן א סך און וויכטיק ווערן געוואשן כדי זיי זאלן ווידער קענען ווערן ווייס, און דעריבער האט מען אין זיין טאטנס הויז אכטונג געגעבן צו געבן זיי דעם נכרי'שן וועשער לכל הפחות דריי טעג פאר שבת, כדי צו פארזיכערן אז דער וואש פראצעס וועט קענען ווערן פארענדיקט פאר שבת. אזוי האבן זיי זיך געפירט אזוי ווי בית שמאי און זענען מחמיר געווען לויט זייער שיטה.

"ושווין אלו ואלו":

די משנה זעצט פאר און שטעלט פעסט אז אין דעם פונקט זענען בית שמאי און בית הלל גלייך, אז ביידע זענען מודה אז עס איז מותר "שֶׁטּוֹעֲנִין קוֹרוֹת בֵּית הַבַּד וְעִגּוּלֵי הַגַּת":

  • "קורות בית הבד" - די בעלקן וואס מען נוצט צו קוועטשן די אָליוון אין בית הבד.

  • "עיגולי הגת" - די רונדיקע וואגשטיינער וואס מען פלעגט אוועקלייגן אויף די וויינטרויבן אין דער גת.

עס איז מותר זיי אוועקצולייגן אויף זייער ארט פון ערב שבת און איבערלאזן אז זייער מלאכה זאל זיך אנגיין און פארזעצן אין שבת. הגם עס גייט לכאורה וועגן אן אסורע מלאכה וואס גייט אן אין שבת - א זאך וואס לויט דער שיטה פון בית שמאי דארף מאכן א פראבלעם - זענען אויך בית שמאי מודה אז אין די דאזיקע פעלער איז דאס מותר.

דער טעם פונעם היתר:

די אָליוון און וויינטרויבן זענען שוין געטרעטן און געקוועטשט געווארן ביז א געוויסן מאס איידער מען האט זיי אוועקגעלייגט אויף די דאזיקע ערטער פאר'ן פראצעס. דעריבער איז יעדע נאך פליסיקייט וואס גייט ארויס פון זיי מחמת זייער אנווענען אין בית הבד אדער אין דער גת נאר גערעכנט אלס א מלאכה דרבנן און נישט א מלאכה מדאורייתא. די מלאכה מן התורה איז שוין געטאן געווארן פאר שבת, און פון דער שעה וואס מען האט זיי געטרעטן צום ערשט, איז אלץ וואס גייט ארויס פון זיי דערנאך נאר מדרבנן. דעריבער איז דאס מותר אפילו לויט דער שיטה פון בית שמאי, ווייל די פעולה וואס גייט אן אין שבת איז אסור נאר מדרבנן, און עס איז מותר איבערצולאזן די קוועטשונג זיך צו פארזעצן אין שבת.