TheWholeTorah.aiBeta

נדרים פרק י' משנה ג': מפר בקודמין של הארוס

נדרים, פרק י', משנה ג'. איידער מיר גייען צו צום לערנען די משנה, דארף מען פאראויסשיקן איין יסודות'דיקע זאך, וואס אן איר וועט מען נישט פארשטיין די ווערטער פון דער משנה: דער חילוק צווישן דעם בעל און דעם ארוס אין דעם כח פון הפרה.

  • דער בעל: נאכדעם וואס עס איז געווארן די נישואין - די צווייטע מדרגה נאך די אירוסין - קען ער מפר זיין די נדרים פון זיין ווייב, אבער ער קען נישט מפר זיין "בקודמין", דאס הייסט נדרים וואס זי האט געטאן פריער.

  • דער ארוס: כל זמן עס איז נאר געווען אירוסין אליין, קען ער מפר זיין אפילו "בקודמין" - אפילו די נדרים וואס זענען געווען פאר די אירוסין, אזוי ווי אונדזער משנה לערנט.

לשון המשנה:

  • "נדרה והיא ארוסה" - זי האט געטאן א נדר בשעת זי איז געווען א ארוסה.

  • "נתגרשה בו ביום" - זי איז מגורש געווארן פון אים אין דעם זעלבן טאג.

  • "נתארסה בו ביום" - און זי איז מארס געווארן צו א צווייטן מענטש אין דעם זעלבן טאג ממש.

  • "אפילו למאה" - און אפילו צו הונדערט פארשידענע מענטשן, תיאורטיש.

  • "אביה ובעלה האחרון מפירין נדריה" - איר טאטע און איר לעצטער בעל, כאטש ער איז דער לעצטער פון אלעמען, זענען מיטאיינאנדער מפר איר נדרים, אפילו די נדרים וואס זי האט געטאן פריער אין די פריערדיקע אירוסין. און דער טעם, ווי געזאגט: דער ארוס, צוזאמען מיטן טאטן, איז מפר אפילו בקודמין.

"זה הכלל":

די משנה ענדיקט זיך מיט א כלל: "כל שלא יצאת לרשות עצמה שעה אחת" - כל זמן די טאכטער איז נישט ארויסגעגאנגען צו איר אייגענער רשות אפילו איין שעה, דאס הייסט זי איז נישט ארויסגעגאנגען לגמרי פון די רשות פון איר טאטן. ארויסגיין צו איר אייגענער רשות ווערט געטאן אויף צוויי אופנים: בעת זי איז א בוגרת, אדער דורך נישואין. און כל זמן זי איז נישט ארויסגעגאנגען, אפילו אויב זי איז מארס געווארן עטלעכע און עטלעכע מאל - "אביה ובעלה האחרון מפירין נדריה": איר טאטע און איר איצטיקער בעל זענען מיטאיינאנדער מפר איר נדרים.

לסיכום: אין דער דאזיקער משנה האבן מיר געלערנט דעם חילוק צווישן דעם בעל און דעם ארוס - אז דער בעל איז נישט מפר בקודמין, בעת דער ארוס איז מפר אפילו בקודמין. פון דעם זעען מיר אז א פרוי וואס האט געטאן א נדר בעת זי איז געווען א ארוסה, איז מגורש געווארן און מארס געווארן ווידער אין דעם זעלבן טאג, און אפילו צו הונדערט, זענען איר טאטע און איר לעצטער בעל מפר איר נדרים. און דאס איז דער כלל: כל זמן זי איז נישט ארויסגעגאנגען צו איר אייגענער רשות אפילו איין שעה - סיי דורך בגרות און סיי דורך נישואין - זענען איר טאטע און איר לעצטער בעל מפר איר נדרים.