ירמיה פרק ל"ח. און שפֿטיה בן מתן און גדליהו בן פשחור און יוכל בן שלמיהו און פשחור בן מלכיה האָבן געהערט די רייד וואָס ירמיהו האָט גערעדט צו דעם גאַנצן פֿאָלק אַזוי צו זאָגן. כה אמר השם ווער עס בלייבט זיצן אין דער דאָזיקער שטאָט וועט שטאַרבן דורך שווערד, דורך הונגער און דורך מגפֿה, און ווער עס גייט אַרויס צו די כשדים וועט לעבן, און זיין נפֿש וועט אים זיין פֿאַר אַ ביַיטע און ער וועט לעבן.
גיט אַכט אַז דאָ איז פֿאַראַן אַ כפֿילות. ווער עס גייט אַרויס צו די כשדים וועט לעבן, און זיין נפֿש וועט אים זיין פֿאַר אַ ביַיטע און ער וועט לעבן. זאָגט דער מלבי"ם, דעם מלכס וועכטער פֿלעגן הרגענען יעדן וואָס איז אַרויסגעגאַנגען צו די כשדים, ווייל דאָס איז כּבֿיכול מרפֿה דעם לב פֿון פֿאָלק און שטאַרקט די כשדים און גיט דאָ אַ געפֿיל פֿון אַ מפֿלה און אַ נצחון פֿאַר די כשדים. דעריבער האָט ער געזאָגט: דער וואָס וועט אַרויסגיין און וועט לעבן, וואָס וועט נישט דערהרגעט ווערן דורך דעם מלכס וועכטער, דעמאָלט וועט זיין נפֿש אים זיין פֿאַר אַ ביַיטע און ער וועט לעבן. דהיינו אַז די כשדים וועלן אים נישט הרגענען. דאָס הייסט דו דאַרפֿסט אַריבערגיין בלויז איין גדר, און דאָס איז אַריבערצוגיין דעם מלכס וועכטער. אויב דער וואָס גייט אַרויס צו די כשדים וועט לעבן, האָסטו זיך געלאָזט לעבעדיקערהייט אַריבערגיין דעם מלכס וועכטער, האָסטו זיך נישט וואָס צו זאָרגן. פֿאַר די כשדים דאַרפֿסטו נישט מורא האָבן, זיי וועלן דיך נישט הרגענען, און דורך דעם וועט זיין זיין נפֿש אים פֿאַר אַ ביַיטע. אַנטקעגן דעם, אויב וועסטו בלייבן דאָ אין דער שטאָט, וועלן די כשדים אַריַינקומען אַהער און וועלן פֿאַרברענען די שטאָט און הרגענען אַלע וואָס וווינען אין דער שטאָט. דעריבער איז כּדאַי צו פּרואוון אַנטלויפֿן, דאָס גיט נאָך אַן עפֿענונג פֿון האָפֿענונג.
כה אמר השם געגעבן וועט געגעבן ווערן די דאָזיקע שטאָט אין דער האַנט פֿון דעם חיל פֿון מלך בבֿל און ער וועט זי איַינגעמען. עס וועלן זיין פֿיל מענטשן וואָס וועלן ליבערשט אויסהאַלטן הונגער און מגפֿה אין דער שטאָט כּדי צו ראַטעווען די שטאָט, און נישט אַרויסגיין צו די כשדים. דעריבער זאָגט ער זיי: טאָט נישט טעות'ן צו טראַכטן, אויב וועל איך דאָ בלייבן וועט זיין הונגער און מגפֿה אָבער מיר וועלן ראַטעווען די שטאָט. זאָגט ער זיי: די מלחמה איז פֿאַרלוירן. איר וועט אויך שטאַרבן פֿון הונגער און מגפֿה, און אויך די שטאָט וועט נישט אונטערגעהאַלטן ווערן. געגעבן וועט געגעבן ווערן די דאָזיקע שטאָט אין דער האַנט פֿון דעם חיל פֿון מלך בבֿל און ער וועט זי איַינגעמען.
און די שרים האָבן געזאָגט צום מלך: לאָז מען יאָ טייטן דעם דאָזיקן מאַן, ווייל דערמיט איז ער מרפֿה די הענט פֿון די מלחמה־מענטשן וואָס בלייבן איבער אין דער דאָזיקער שטאָט, און די הענט פֿון דעם גאַנצן פֿאָלק, ווען ער רעדט צו זיי אַזעלכע רייד. ווייל דער דאָזיקער מאַן זוכט נישט שלום פֿאַר דעם דאָזיקן פֿאָלק, נאָר רעה. די שרים קומען צום מלך און זאָגן אים: הרגע דעם נבֿיא. ער איז מרפֿה די הענט פֿון די מלחמה־מענטשן וואָס בלייבן איבער אין דער דאָזיקער שטאָט, ער גורם אַ רפֿיון ידיים. און אויך צו די הענט פֿון דעם גאַנצן פֿאָלק, אַזוי צו זאָגן, ווען ער רעדט צו זיי אַזעלכע רייד. און זיי זאָגן אים: דער דאָזיקער מאַן, ווען ער זאָגט די דאָזיקע רייד, איז דאָס אַ ראיה אַז ער זוכט נישט שלום פֿאַר דעם דאָזיקן פֿאָלק, נאָר רעה. ער האָט נישט קיין גוטע כּוונה. זיין גאַנצע ציל איז צו ברענגען אויף אונדז רעה. ער וויל בלויז אַז נבֿוכדנאצר זאָל אונדז אויבערגעוועלטיקן, און דעריבער זאָגט ער אונדז די גאַנצע צייט: גיט זיך אונטער, גיט זיך אונטער, ווייל ער וויל אונדז שלעכטס.
און דער מלך צדקיהו האָט געזאָגט: אָט איז ער אין אייער האַנט, ווייל דער מלך קען מיט אייך גאָרנישט. אָט איז ער אין אייער האַנט, דהיינו איך דער מלך וויל אים נישט צושעדיקן און אים טאָן שלעכטס פֿון מיין אייגענעם צד, אָבער ער זאָגט זיי: איך גיב אייך די מעגלעכקייט צו טאָן מיט אים אַזוי ווי עס איז גוט אין אייערע אויגן.
און זיי האָבן גענומען ירמיהו און אים אַריַינגעוואָרפֿן אין דעם בור פֿון מלכיהו בן המלך וואָס אין חצר המטרה, און זיי האָבן אַראָפּגעלאָזט ירמיהו מיט שטריק, און אין דעם בור איז נישט געווען קיין וואַסער נאָר בלאָטע, און ירמיהו איז געזונקען אין דער בלאָטע. זיי נעמען ירמיהו און וואַרפֿן אים אַריַין אין דעם בור פֿון מלכיהו בן המלך וואָס איז אין חצר המטרה. און דאָרט איז די בלאָטע וואָס איז געווען אין דעם בור געווען אַ זינקנדיקע, און ער שטייט דאָרט אין דער בלאָטע און פּאַמעלעך פּאַמעלעך הייבט ער אָן צו זינקען אין דער בלאָטע. אין דעם בור איז נישט געווען קיין וואַסער נאָר בלאָטע.
און עבֿד מלך דער כושי, אַ מאַן אַ סריס, און ער איז געווען אין דעם מלכס הויז, האָט געהערט אַז מען האָט אַריַינגעטאָן ירמיהו אין דעם בור, און דער מלך איז געזעסן ביַים שער בנימין. און עבֿד מלך איז אַרויסגעגאַנגען פֿון דעם מלכס הויז און האָט גערעדט צום מלך אַזוי צו זאָגן. דאָס איז געווען זיין נאָמען, זיין נאָמען איז געווען עבֿד מלך. ער זאָגט אים: מיין האַר דער מלך, די דאָזיקע מענטשן האָבן שלעכט געטאָן אין אַלץ וואָס זיי האָבן געטאָן צו ירמיהו הנבֿיא, וואָס זיי האָבן אים אַריַינגעוואָרפֿן אין דעם בור, און ער וועט דאָרט שטאַרבן פֿון הונגער, ווייל עס איז מער נישט פֿאַראַן קיין ברויט אין דער שטאָט. ער זאָגט אים: די דאָזיקע מענטשן האָבן אים געטאָן אַ רעה. פֿאַר וואָס? ווייל זיי זענען געגאַנגען און האָבן אים צושעדיקט מיט אַ קום ועשה. דאָס איז מיותּר, זאָגט ער אים. מען דאַרף נישט, זאָגט עבֿד מלך הכושי אים: מיין האַר דער מלך, ער וועט דאָך שטאַרבן דאָרט פֿון הונגער, ווייל עס איז מער נישט פֿאַראַן קיין ברויט אין דער שטאָט. לאָז אים איבער נאָך אַ טאָג צוויי, וואָס טוט זיך מיט אים? ער וועט שטאַרבן פֿון זיך אַליין און אונדזער האַנט וועט נישט זיין אין אים. פֿאַר וואָס זאָלסטו נעמען אויף דיין געוויסן זיין הריגה? אַזוי אַזוי איז שוין אויסגעגאַנגען דאָס ברויט אין דער שטאָט, אַזוי אַזוי איז דאָ הונגער, אַזוי אַזוי שטייט ער צו שטאַרבן. לאָז אים ער זאָל ענדיקן אויף דעם דאָזיקן אופֿן און פֿאַרטיק. פֿאַר וואָס זאָלסטו גיין און טאָן אַ מעשה פֿון רציחה?
און דער מלך האָט באַפֿוילן עבֿד מלך הכושי אַזוי צו זאָגן: נעם מיט דיר פֿון דאַנען דרייסיק מענטשן און דו זאָלסט אַרויפֿברענגען ירמיהו הנבֿיא פֿון דעם בור איידער ער שטאַרבט. ער זאָגט אים: נעם מיט דיר 30 מענטשן און ברענג אים אַרויף פֿון דעם בור איידער ער שטאַרבט. וואָס הייסט דאָס? זאָגט דער מלבי"ם: דער מלך האָט זיך שוין אָפּגעטאָן פֿון דעם ענין, ער האָט אים דאָך געזאָגט אָט איז ער אין אייער האַנט. און דעמאָלט אין דעם דאָזיקן מצבֿ זאָגט ער אים: איצט טו איך זיך אַריַין אין דעם ענין פֿון ס'ניַי און באַפֿעל צו ראַטעווען אים. איך האָב אייך געזאָגט טאָט אַזוי ווי עס איז גוט אין אייערע אויגן, אָבער איצט חזר איך זיך צוריק. איך באַפֿעל צו גיין און אים צו ראַטעווען.
און עבֿד מלך האָט גענומען די מענטשן אין זיין האַנט, און איז געקומען אין דעם מלכס הויז אונטער דעם אוצר, און האָט גענומען פֿון דאָרט אָפּגעריסענע שמאַטעס און אָפּגעריסענע קליידער, כּוונה אַלטע בגדים, און האָט זיי אַראָפּגעלאָזט צו ירמיהו אין דעם בור מיט שטריק. ער האָט געמאַכט אַ באַזונדער שטריק, און מיט באַזונדערע בגדים וואָס ער האָט דאָס אים אַראָפּגעלאָזט. פֿאַר וואָס האָט מען דאָס געדאַרפֿט טאָן? און עבֿד מלך הכושי האָט געזאָגט צו ירמיהו: לייג יאָ די אָפּגעריסענע שמאַטעס און קליידער אונטער די בייגן פֿון דיינע הענט אונטער די שטריק, און ירמיהו האָט אַזוי געטאָן. און זיי האָבן געצויגן ירמיהו מיט די שטריק און אים אַרויפֿגעברענגט פֿון דעם בור, און ירמיהו איז געזעסן אין חצר המטרה. דאָס הייסט: אויב וואָלט מען געבונדן ירמיהו מיט אַ שטריק און געצויגן, וואָלט דאָס אים זייער וויי געטאָן. און בפֿרט אַז ער איז געשטעקט אין דער בלאָטע, אַזוי האָט מען געדאַרפֿט 30 מענטשן אים צו ציען. דאָס איז נישט איין מענטש וואָס ציט אים. ער איז געשטעקט אין דער בלאָטע, דאָס איז ווי אַ פֿור וואָס מען דאַרף אים אַרויסציען און ער איז געזונקען, דאָס איז אַ בעיה. דעריבער וואָס האָט מען אים געזאָגט? דו זאָלסט אויף דיר אָנלייגן די דאָזיקע בגדים פֿאַר אַ פּאָלסטערונג, די אָפּגעריסענע שמאַטעס, און אַרום דעם בינד די שטריק כּדי דו זאָלסט זיך נישט צושניַידן דורך דער שטריק.
זאָגן חז"ל: ירמיהו האָט אָנגעהויבן זאָגן: רבונו של עולם, קומט מיר דען אַזוי? רבונו של עולם, פֿאַר וואָס טוט מען מיר אַזוי, מען הייבט מיך אַרויף ווי עפּעס אַ שעפּעלע מיט אַ שטריק? האָט אים דער הייליקער באַשעפֿער געזאָגט: ירמיהו, האָט דען נישט דיין באָבע אַזוי געטאָן? ווער איז זיין באָבע? רחב. ווי אַזוי האָט רחב אַראָפּגעלאָזט די צוויי צדיקים, פּנחס און וועמען? כּלבֿ. מיט אַ שטריק דורכן פֿענצטער. אָ, עס איז דאָ אַ חשבון, מיין האַר. דאָס איז נישט קיין באָבע־מעשיות. דיין באָבע האָט אַזוי אַראָפּגעלאָזט מיט אַ שטריק, קלאָג נישט, דו וועסט אויך אַראָפּגעלאָזט ווערן מיט אַ שטריק. מען זעט אַז ביַים הייליקן באַשעפֿער קומט אַלץ אין חשבון.
און דעמאָלט ברענגט מען אים צוריק אין חצר המטרה. און דער מלך צדקיהו האָט געשיקט און גענומען ירמיהו הנבֿיא צו זיך צום דריטן אַריַינגאַנג וואָס אין בית השם, און דער מלך האָט געזאָגט צו ירמיהו: איך פֿרעג דיך אַ זאַך, פֿאַרהעל נישט פֿון מיר. דהיינו איך וויל דיך פֿרעגן איין זאַך וואָס כּולל אין זיך עטלעכע זאַכן, און איך בין מעוניין אַז דו זאָלסט מיר זאָגן אַלץ וואָס דו ווייסט. פֿאַרהעל נישט פֿון מיר, פֿאַרהעל נישט פֿון מיר קיין זאַך.
און ירמיהו האָט געזאָגט צו צדקיהו: אויב איך וועל דיר זאָגן, וועסטו מיך דאָך טייטן טייטן, און אויב איך וועל דיר עצה'ן, וועסטו מיך נישט צוהערן. טענה'ט אים ירמיהו און זאָגט: איך וויל דיר דאָך זאָגן אַ זאַך וואָס עס וועט זיין לעתיד. פֿון דעם רעה וואָס איז נאָך פֿאַרבאָרגן און האַלט אין זיך. אַזוי זאָגט ער אים: אויב איך וועל דיר זאָגן די שלעכטע זאַך וואָס וועט זיין לעתיד, וועסטו מיך הרגענען. און אויב איך וועל דיר עצה'ן אַן עצה ווי צו ניצול ווערן, אַזוי וועסטו מיך אַזוי אַזוי נישט צוהערן. וואָס וועט העלפֿן? בקיצור, דאָס איז מיותּר. דאָס איז מיותּר, פֿאַר וואָסער צורך זאָל איך דיר זאָגן אַ נבֿואה? נישט די נבֿואה וועסטו מקבל זיין, און נישט די עצה ווי צו אַנטלויפֿן פֿון דעם רעה וועסטו מקבל זיין.
און דער מלך צדקיהו האָט געשוואָרן צו ירמיהו בסוד אַזוי צו זאָגן: חי השם וואָס האָט אונדז געמאַכט די דאָזיקע נפֿש, אויב איך וועל דיך טייטן און אויב איך וועל דיך געבן אין דער האַנט פֿון די דאָזיקע מענטשן וואָס זוכן דיין נפֿש. ער זאָגט אים: איך שווער דיר אויף די צוויי זאַכן. אַלף, אַז איך וועל דיך נישט טייטן פֿון מיין אייגענעם צד. זאָגסטו: גוט, וועסט מיך נישט טייטן פֿון דיין אייגענעם צד, אָבער וועסט מיך איבערגעבן אין דער האַנט פֿון מענטשן וואָס וועלן מיך טייטן. זאָגט ער אים: ניין, און אויך אין דער האַנט פֿון די דאָזיקע מענטשן וואָס זוכן דיין נפֿש, אויך אין זייערע הענט וועל איך דיך נישט איבערגעבן. אין דער אמתן שרעקט ער זיך זייער אים צו זאָגן די נבֿואה, ווייל די דאָזיקע נבֿואה קען גורם זיין אַז עס זאָל אים אויסקומען בייז.
און ירמיהו האָט געזאָגט צו צדקיהו: כה אמר השם אלוקי צבֿאות אלוקי ישׂראל, אויב וועסטו אַרויסגיין אַרויסגיין צו די שרים פֿון מלך בבֿל, וועט דיין נפֿש לעבן און די דאָזיקע שטאָט וועט נישט פֿאַרברענט ווערן מיט פֿיַיער, און דו וועסט לעבן, דו און דיין הויז. ער זאָגט אים: אויב דו וועסט אַרויסגיין צו מלך בבֿל, וואָס הייסט דאָס? גיב זיך אונטער. גיב זיך אונטער פֿאַר מלך בבֿל, השם האָט אים געמאַכט פֿאַר אַ מלך. גיב זיך אונטער און דורך דעם וועסטו קודם כּל נישט מורד זיין אין השם. אַזוי זאָגט ער אים איין זאַך: וועט דיין נפֿש לעבן. דיין נפֿש וועט לעבן, סיי דאָ און סיי אין דעם וואָס וועט זיין לעתיד לבֿוא וועט מען דיך נישט תּובֿע זיין, דו האָסט געטאָן דעם רצון השם. אַ צווייטע זאַך זאָגט ער אים: און די דאָזיקע שטאָט וועט נישט פֿאַרברענט ווערן מיט פֿיַיער, דו וועסט ראַטעווען די שטאָט. אַ דריטע זאַך: און דו וועסט לעבן, דו און דיין הויז, מלך בבֿל וועט דיך נישט הרגענען. דאָס הייסט פֿון אַלע צדדים איז וואָס איך זאָג דיר איצט אַ נבֿואה בשם השם, איז די נבֿואה די בעסטע זאַך וואָס קען דיר העלפֿן און דיך ראַטעווען.
און אויב וועסטו נישט אַרויסגיין צו די שרים פֿון מלך בבֿל, וואָס וועסטו זאָגן? אפֿשר וועל איך אויך דעמאָלט לעבן, אפֿשר וועט אויך דעמאָלט גאָרנישט געשען. ניין ניין ניין. אויב וועסטו נישט אַרויסגיין צו די שרים פֿון מלך בבֿל, וועט די דאָזיקע שטאָט געגעבן ווערן אין דער האַנט פֿון די כשדים, און זיי וועלן זי פֿאַרברענען מיט פֿיַיער, און דו וועסט נישט אַנטלויפֿן פֿון זייער האַנט. און דאָס איז אין דער אמתן וואָס איך וויל דיר זאָגן בשם השם. און מיר זאָלן אַכט געבן, דאָס איז אין דער אמתן אַ חזרה אויף דעם זעלבן רעיון וואָס ער האָט אים פֿריער געזאָגט, נאָר דאָ זאָגט ער אים צו אַז אויב וועסטו זיך טאַקע אונטערגעבן וועט דיר דערפֿון זיין אַ הצלה, און אויך פֿאַרן פֿאָלק. דאָס איז אין דער אמתן אַ גוטע נבֿואה.
און דער מלך צדקיהו האָט געזאָגט צו ירמיהו: איך זאָרג זיך פֿאַר די יידן וואָס זענען געפֿאַלן צו די כשדים, אפֿשר וועט מען מיך געבן אין זייער האַנט און זיי וועלן זיך אויסלאָזן דאָס האַרץ אויף מיר. זאָגט ער אים: זע, אין ירושלים זענען געווען צוויי מפֿלגות. דאָס האָט זיך צעטיילט אויף רעכטס און לינקס. עס איז געווען איין כּת וואָס האָט געוואָלט מלחמה'ן קעגן די כשדים, און עס איז געווען אַ צווייטע כּת וואָס האָט געזאָגט: קום לאָמיר מאַכן שלום מיט זיי. און די צוויי כּתות זענען אויך געווען צעטיילט, ווער עס ווייסט אין די טעג פֿון רבן יוחנן בן זכאי. אין די טעג פֿון רבן יוחנן, ווען רבן יוחנן איז אַרויף צום קיסר, און דאָרט זענען געווען די סיקריים, זענען דאָרט געווען די בריונים וואָס האָבן נישט מסכּים געווען אַז ער זאָל גיין און מאַכן שלום מיט דעם קיסר וכולי. ער זאָגט אים: עס איז דאָ איין כּת, די וואָס זענען געפֿאַלן צו די כשדים, און די דאָזיקע מענטשן זענען שוין געגאַנגען און האָבן געמאַכט שלום מיט מלך בבֿל, און זיי זענען כּבֿיכול פֿון די מענטשן פֿון מלך בבֿל. איצט בו ברגע וואָס איך וועל קומען צו מלך בבֿל און וועל אים זאָגן: אויך איך בין גרייט צו משלים זיין, וועט מלך בבֿל מיך איבערגעבן אין דער האַנט פֿון די יידן וואָס האָבן שוין משלים געווען מיט אים. און די דאָזיקע יידן פֿיַינטן מיך און זיי וועלן זיך אויסלאָזן אויף מיר, זיי וועלן מיך פֿאַרשעמען, מיך דערנידעריקן, מיך פּייניקן. איך שרעק זיך זייער צו גיין און פֿאַלן אין זיין האַנט, ווייל דעמאָלט וועט מלך בבֿל וועלן זיי געבן אַ פּרס: אָט איז אייער מנהיג, נעמט אים און טוט מיט אים אַזוי ווי עס איז גוט אין אייערע אויגן. ער איז דאָך דער וואָס האָט זיך געעקשנ'ט ביז איצט נישט צו קומען און משלים זיין, נישט צו קומען און מקבל זיין מיין מרות, ער איז דאָך דער וואָס האָט געפּרואווט מורד זיין אין מיר, נעמט אים און טוט מיט אים אַזוי ווי עס איז גוט אין אייערע אויגן.
אָבער דער נבֿיא האָט דיר דאָך געזאָגט אַז דו וועסט לעבן, וועט דיין נפֿש לעבן. זאָגט ער אים: יאָ, דו האָסט מיר צוגעזאָגט אַז איך וועל לעבן, האָסט מיר נישט צוגעזאָגט אַז מען וועט מיך נישט פּייניקן. האָסט מיר נישט צוגעזאָגט אַז מען וועט מיך נישט אָנטאָן ייסורים.
און ירמיהו האָט געזאָגט: מען וועט דיך נישט געבן. הער יאָ צו דעם קול השם וואָס איך רעד צו דיר, און עס וועט דיר גוט זיין און דיין נפֿש וועט לעבן. ער זאָגט אים: דו האָסט זיך נישט וואָס צו זאָרגן, מען וועט דיך נישט געבן. זאָלסט וויסן, איך זאָג דיר צו אַז אין דעם דאָזיקן מצבֿ וועט מען דיך אויך נישט פּייניקן און נישט אָנטאָן ייסורים. הער צו דעם קול השם וואָס איך רעד צו דיר, דהיינו פֿון דעם וואָס איך זאָג דיר צו זאָלסטו וויסן אַז חוץ די לעבן וואָס דו וועסט מקבל זיין דאָ, וווּ דו שטייסט צו שטאַרבן, האָב איך אַ נאָך אַ נבֿואה וואָס אין איר איז דאָ אַ הבֿטחה, און חלילה נישט קיין שלעכטע זאַך. און אויב וועסטו זיך ווייגערן אַרויסצוגיין, איז דאָס די זאַך וואָס השם האָט מיר געוויזן. איך האָב נאָך אַ נבֿואה וואָס פֿון דעם דיבור וועסטו פֿאַרשטיין אַז אויב וועסטו אַרויסגיין וועט דיר גוט זיין, ווייל דו וועסט אַרויסגיין זכּאי אויב וועסטו אַרויסגיין פֿון זיך אַליין.
און אָט אַלע ווייבער וואָס זענען געבליבן אין דעם הויז פֿון מלך יהודה, מען פֿירט זיי אַרויס צו די שרים פֿון מלך בבֿל, און אָט זאָגן זיי: זיי האָבן דיך צוגערעדט און זיי האָבן דיך אויבערגעוועלטיקט, די מענטשן פֿון דיין שלום, דיינע פֿיס זענען איַינגעזונקען אין בלאָטע, זיי האָבן זיך צוריקגעצויגן. מען וועט פֿרעגן די ווייבער וואָס מען פֿירט אַרויס פֿון דעם הויז פֿון מלך יהודה, די וואָס וועט מען אַרויספֿירן צו די שרים פֿון מלך בבֿל, פֿאַר וואָסער סיבה האָט צדקיהו מורד געווען? די מענטשן פֿון בבֿל, מלך בבֿל וועט זיי פֿרעגן: וואָס פּלוצעם האָט צדקיהו באַשלאָסן מורד צו זיין אין מיר? און זיי וועלן זיין מלמד אויף דיר אַ זכות, זיי וועלן זאָגן אַז דו ביסט נישט שולדיק. ווייל זיי וועלן זאָגן אַז די מענטשן פֿון דיין שלום זענען די וואָס האָבן דיך צוגערעדט, די וואָס אַרום דיר, דער מטבחון, אַלע יועצים למיניהם, זיי זענען די וואָס האָבן דיך צוגערעדט און האָבן דיר געזאָגט אַז דו האָסט נישט קיין טעם צו צוהערן נבֿוכדנאצר. דיינע פֿיס זענען איַינגעזונקען אין בלאָטע, דאָס הייסט זיי וועלן זיין מלמד אויף דיר אַ זכות צו זאָגן אַז דו האָסט טאַקע נישט געהאַט קיין אייגענעם כּוח, דו ביסט געווען נתון אין דער האַנט פֿון אַנדערע.
און אַלע דיינע ווייבער און דיינע קינדער פֿירט מען אַרויס צו די כשדים, און דו וועסט נישט אַנטלויפֿן פֿון זייער האַנט, ווייל דורך דער האַנט פֿון מלך בבֿל וועסטו געכאַפּט ווערן, און די דאָזיקע שטאָט וועסטו פֿאַרברענען מיט פֿיַיער. ער זאָגט: אַלע ווייבער און קינדער, זיי אַלע וועט מען אַרויספֿירן צו די כשדים. פֿאַר וואָס? כּדי צו טאָן מיט זיי שפֿטים, ווייל עס האָט זיך אַרויסגעוויזן אַז זיי זענען די מקורבים, די ווייבער, די שרים, אַלע די מקורבים האָבן דיך צוגערעדט. און דעריבער וועלן מיר זען אַז די קינדער פֿון צדקיהו האָט מען געטייט פֿאַר זיינע אויגן. פֿאַר וואָס? ווייל זיי וועלן זאָגן: צדקיהו איז נישט שולדיק, מיר האָבן אים צוגערעדט. אָבער ער זאָגט אים: זאָלסט וויסן אַז סוף כּל סוף וועסטו אויך נישט אַנטלויפֿן, ווייל דיינע אויגן וועט מען אויסבויערן. עס שטייט אַז מען האָט אויסגעבלענדט די אויגן פֿון צדקיהו. זאָגט ער אים: פֿאַר וואָס? ווייל דו האָסט נישט געזען דעם אמת, דו ביסט געגאַנגען אין דער פֿינצטערניש נאָך דיינע ווייבער, נאָך דיינע יועצים, נאָך דיינע קינדער. און די דאָזיקע שטאָט וועסטו פֿאַרברענען מיט פֿיַיער. ווער וועט פֿאַרברענען? ער רעדט מיט צדקיהו, לכאורה משמעות'עט אַז צדקיהו. פֿאַר וואָס זאָל צדקיהו פֿאַרברענען מיט פֿיַיער? באַערקלערט דער מלבי"ם: דער כּתובֿ רעכנט דיר עס אָן ווי דו וואָלטסט עס פֿאַרברענט. בו ברגע וואָס דו האַלטסט אָן זיך צו עקשנ'ען נישט אַרויסצוגיין צו די כשדים, דו זאָגסט: איך וועל דאָ בלייבן ויהי מה, ביסטו כּבֿיכול גורם דאָס פֿאַרברענען פֿון דער שטאָט מיט פֿיַיער.
און צדקיהו האָט געזאָגט צו ירמיהו: קיין מענטש זאָל נישט וויסן פֿון די דאָזיקע רייד, און דו וועסט נישט שטאַרבן. עס איז נישטאָ קיין שום בעיה, איך בין מקבל וואָס דו זאָגסט מיר, אָבער איך בעט פֿון דיר: פֿאַרעפֿנטלעך נישט וואָס דו האָסט מיר געזאָגט. דאָס זענען מודיעיניות'ע אָפּשאַצונגען וואָס וועלן בלייבן פֿאַרבאָרגן בלויז צווישן אונדז, אַז קיינער זאָל נישט וויסן פֿון דרויסן.
און אויב די שרים וועלן הערן אַז איך האָב מיט דיר גערעדט, און זיי וועלן קומען צו דיר און זאָגן צו דיר: זאָג אונדז יאָ וואָס האָסטו גערעדט צום מלך, פֿאַרהעל נישט פֿון אונדז, און מיר וועלן דיך נישט טייטן, און וואָס האָט דער מלך גערעדט צו דיר. דהיינו צדקיהו ווייסט אַז ירמיהו וועט נישט אַרויסלאָזן קיין שקר פֿון זיין מויל. און זיי וועלן אים פֿרעגן די צוויי שאלות: וואָס האָסטו גערעדט צום מלך און וואָס האָט דער מלך גערעדט צו דיר. און דעמאָלט זאָגט ער צו ירמיהו: דו זאָלסט זיי אַזוי זאָגן, ווי אַזוי אַרויסצוקומען פֿון זיי. און דו זאָלסט זאָגן צו זיי: איך וואַרף מיין תּחינה פֿאַרן מלך, מען זאָל מיך נישט צוריקקערן אין דעם הויז פֿון יהונתן צו שטאַרבן דאָרט. דו זאָלסט זיי זאָגן: איך וואַרף מיין תּחינה, דהיינו איך האָב מתחנן געווען צום מלך. זע, ער בויט זיך שוין אויף אַ סיפור כּיסוי. ער זאָגט אים שוין וואָס ער וועט דערציילן די שרים. דאָס ווייזט אַז צדקיהו איז נישט געווען אַזאַ שטאַרקער מלך, ווייל ערגעץ וווּ האָט ער זיך געשראָקן פֿאַר די שרים. ער זאָגט אים: דו וועסט קומען און זאָגן זיי אַז איך האָב מתחנן געווען צום מלך אַז ער זאָל מיך נישט צוריקקערן אין דעם הויז פֿון יהונתן. און דאָס איז אין דער אמתן אַ תּשובֿה אויף דער שאלה: וואָס האָסטו גערעדט צום מלך? איך האָב צו אים מתחנן געווען. און דעמאָלט זאָגט ער אים: דערמיט ענטפֿערסטו זיי אין דער אמתן אַ תּשובֿה. פֿאַר וואָס? קום לאָמיר אַ ווייַלע טראַכטן, איז דאָס טאַקע ריכטיק? ירמיהו האָט נישט מתחנן געווען צום מלך. נאָר וואָס? זיי וועלן דיך פֿרעגן: וואָס האָסטו גערעדט צום מלך און וואָס האָט דער מלך גערעדט צו דיר. ווען דו וועסט זיי זאָגן: איך וואַרף מיין תּחינה פֿאַרן מלך, מען זאָל מיך נישט צוריקקערן אין דעם הויז פֿון יהונתן, וועט דאָס זיין אַ תּשובֿה: וואָס האָט דער מלך גערעדט צו מיר, ווייל ער זאָגט איצט דעם דאָזיקן זאַץ. אָבער נישט קיין תּשובֿה אויף וואָס האָב איך גערעדט צום מלך. נאָר זיי וועלן מיינען אַז דו ענטפֿערסט זיי אויף דער שאלה: וואָס האָסטו גערעדט צום מלך. בקיצור, דו וועסט זיי איַינפֿירן אין אַ טעות. דו וועסט זיי זאָגן: איך וואַרף מיין תּחינה וכולי, וועלן זיי טראַכטן אַז דאָס איז וואָס דו האָסט גערעדט מיטן מלך, אָבער זיי וועלן נישט פֿאַרשטיין אַז אין דער אמתן איז דאָס נישט וואָס דו האָסט מיט אים גערעדט, נאָר דאָס איז וואָס דער מלך האָט מיט דיר גערעדט. און דערמיט וועט עס נישט זיין קיין שקר.
און אַלע שרים זענען געקומען צו ירמיהו און האָבן אים געפֿרעגט, און ער האָט זיי געזאָגט אַזוי ווי אַלע די דאָזיקע רייד וואָס דער מלך האָט באַפֿוילן, און זיי האָבן פֿון אים געשוויגן, ווייל די זאַך איז נישט געהערט געוואָרן. זיי האָבן אים געפֿרעגט די צוויי שאלות: וואָס האָסטו געזאָגט צום מלך און וואָס האָט דער מלך געזאָגט צו דיר. און ער האָט זיי געזאָגט אַזוי ווי אַלע די דאָזיקע רייד וואָס דער מלך האָט אים באַפֿוילן. און ווי מיר האָבן געזאָגט, איז אין דעם נישטאָ קיין שקר, ווייל זיי מיינען אַז דאָס איז וואָס ער האָט גערעדט צום מלך, בו בזמן וואָס דאָס איז וואָס דער מלך האָט צו אים גערעדט. און זיי האָבן געשוויגן, דהיינו זיי האָבן נישט פֿאַרשטאַנען זיין תּשובֿה, די זאַך איז נישט געהערט געוואָרן, זיי האָבן נישט פֿאַרשטאַנען זיין כּוונה. עס איז אים געלונגען זיי איַינצופֿירן אין אַ טעות, און דעריבער האָבן זיי געשוויגן.
און ירמיהו איז געזעסן אין חצר המטרה ביז דעם טאָג ווען ירושלים איז איַינגענומען געוואָרן, און עס איז געווען ווען ירושלים איז איַינגענומען געוואָרן. ירמיהו זיצט אין חצר המטרה ביז דעם טאָג ווען ירושלים איז איַינגענומען געוואָרן. און עס איז געווען ווען ירושלים איז איַינגענומען געוואָרן, דער פּירוש פֿון דעם איז אַ הקדמה צום קומענדיקן פּרק. אין דעם קומענדיקן פּרק אין פּסוק ג' זעען מיר דאָרט אַז ירושלים ווערט איַינגענומען, און עס זענען געקומען אַלע שרים פֿון בבֿל וכולי. און דאָס איז אַ המשך, דער סוף פֿון אונדזער פּרק איז אַ המשך פֿון פּסוק ג'. און די פּסוקים א' און ב' פֿון דעם קומענדיקן פּרק זענען אין דער אמתן אַ מין מאמר המוסגר וואָס שטייט אין דער מיטן.