TheWholeTorah.aiBeta

פרק יח - משא כוש ואשור

לייענען דעם מקור

ישעיהו פרק י"ח. הוי ארץ צלצל כנפיים אשר מעבר לנהרי כוש. דער מלב"ים דא הקדים און זאָגט, אין דער אמת'ן שרייבט ער דאָס ביים סוף פרק, אָבער איך וועל דאָס שוין מקדים זיין ביים אָנהייב פרק. אַלע מפרשים דאָ האָבן מסביר געווען אַז די נבואה איז אַ נבואה אויף גוג ומגוג, אַ צוקונפטיקע נבואה. אָבער זאָגט דער מלב"ים, איך זאָג ניט אַזוי ווי זיי, און איך האַלט אַז אַלע צוקונפטיקע נבואות האָבן זיך ערשט אָנגעהויבן פון די טעג פון חזקיהו און ווייטער. און דאָ, וויבאלד מיר רעדן נאָך פאַר די טעג פון חזקיהו, אַזוי רעדן מיר נאָך ניט וועגן אַ צוקונפטיקער נבואה. מיר רעדן נאָך ניט וועגן אַ נבואה פון גוג ומגוג, ביאת המשיח, אין דעם שטאַפל האָבן מיר נאָך ניט קיין נבואות פון דעם סאָרט. און דעריבער גייט ער אָן און איז מסביר אונדזער פרק ווי אַ דירעקטער המשך פון פריערדיקן פרק. און ווי מיר האָבן שוין דערמאָנט עטלעכע מאָל, די צעטיילונג פון די קאַפּיטלען, מיינט מען די פרקים, איז ניט קיין יידישע צעטיילונג. די צעטיילונג פון די פרקים איז אַ נוצרישע צעטיילונג. דעריבער דאַרף מען ניט אַסאַך מאָל זיך אויפרעגן ווען מען זעט אַז דאָ הייבט זיך אָן אַ נייער פרק, לויט דער יידישער צעטיילונג זענען בכלל ניטאָ קיין פרקים, ניטאָ קיין באַדייט צו די פרקים, אַזוי איז אין דער אמת'ן דאָ עפעס אַן ענין פון אַ נייעם פרק, לויט דעם מלב"ים איז דאָס אַ המשך פון פריערדיקן פרק.

און איצט קומט ער אין דער אמת'ן מסביר צו זיין דעם משל. ער האָט געזאָגט אַז עס וועלן זיין אַ המון פילע פעלקער, און דעם המון פילע פעלקער וועט דער הייליקער באַשעפער אין זיי שלאָגן. יענע המון פילע פעלקער וואָס זענען געקומען און האָבן איבערגעפלייצט אפרים, די צען שבטים, וועט השם אין זיי שלאָגן. ער זאָגט ווער זענען די המון פילע פעלקער? דאָס איז די ארץ אשר מעבר לנהרי כוש. ער רעדט וועגן ארץ אשור. פאַרוואָס זאָגט ער צלצל כנפיים? ער זאָגט וויבאלד דאָרט זענען געווען פילע פויגלען וואָס פאַרזאַמלען זיך דאָרטן, אַזוי ווי דער דרך פון די פויגלען וואָס פאַרזאַמלען זיך אין די וואַרעמע לענדער. אָדער אויף די שיפן, יאָ? אויף די שיפן רופט ער זיי צלצל כנפיים. צלצל איז אַ מין הייישעריק? נו, אַזוי זענען זיי ווי אַ הייישעריק אָדער ווי אַ פויגל.

השולח בים צירים ובכלי גומא על פני מים, לכו מלאכים קלים אל גוי ממושך ומורט, אל עם נורא מן הוא והלאה, גוי קו קו ומבוסה אשר בזאו נהרים ארצו. איך וועל ניט בעטן קיינעם דאָ צו זיין מסביר, נאָר גלייך גיין צום ביאור פונעם מלב"ים, וויבאלד דאָ זעט אויס אַז עס איז ניטאָ קיין שום פאַרבינדונג צווישן וואָרט צו וואָרט, און לאָמיר זען ווי דער מלב"ים מאַכט אונדז דאָ אַ סדר אין דעם ניט-פאַרשטאַנד. השולח בים צירים ובכלי גומא על פני מים. ער, דער מלך אשור, האָט געשיקט שלוחים צום עם ישראל, און ער האָט זיי אַרייַנגעטאָן אין כלי גומא. כלי גומא איז שיפלעך, גומא-שיפלעך, וואָס גייען מיט גיכקייט אויף די וואַסערן. וואָס זאָגט ער זיי? לכו מלאכים קלים. הייסט עס, ער שיקט יענע שלוחים, יענע מלאכים, און אַגב, דער מלב"ים איז מסביר אַז עס איז דאָ אַ חילוק צווישן אַ ציר צו אַ מלאך. השולח בים צירים ובכלי גומא על פני מים, לכו מלאכים קלים. זאָגט דער מלב"ים וואָס איז דער חילוק צווישן אַ ציר צו אַ מלאך? דער מלאך איז אַ שליח וואָס ווערט געשיקט צו מודיע זיין אַ מעלדונג. דאָס איז אַ מלאך. פאַרוואָס רופט מען אים אַ מלאך? ער טוט זיין מלאכה. מלאך פונעם לשון מלאכות, מלאכה. ער טוט זיין אַרבעט. אַ שליח כדי דיר צו זאָגן, דיר צו געבן אַ מעלדונג. פאַרקערט אָבער אַ ציר, דאָס איז איינער וואָס גייט און דרייט זיך אַרום און דאַרף צוריקקומען צום באַלעבאָס כדי אים צו מודיע זיין וואָס איז די תשובה. אַ מלאך ווערט געשיקט, טוט זיין מלאכה, גייט אַהיים. דער ציר דאַרף צוריקקומען צום שיקער כדי אים צו זאָגן וואָס האָט זיך צום סוף פאַרשלאָסן, וואָס איז די תשובה. און דעריבער איז דער ציר אויך אַ וואָרט וואָס איז פאַרבונדן מיט דער טיר וואָס דרייט זיך אויף איר ציר. וואָרן זי גייט און קומט צוריק ווידער צו דעם זעלבן פּלאַץ. אַזוי ווי אַ ציר וואָס ווערט געשיקט און ער קומט צוריק צום שיקער כדי אים צו זאָגן וואָס איז די תשובה פון דעם מענטש צו וועמען ער איז געשיקט געוואָרן. און אויף דעם ווערט געזאָגט ציר נאמן לשולחיו. וואָס זעסטו נאמן לשולחיו? נאמן צוריקצוברענגען צו זיינע שיקער אַ תשובה. וציר בגויים שולח.

אַזוי השולח בים צירים. ער האָט געשיקט די צירים, ער זאָגט זיי, די צירים קומען צום עם ישראל און זאָגן זיי, איר, ישראל, וואָס איר זענט אַ גוי וואָס מען האָט צעטיילט אייער לאַנד מיט אַ קו, און האָבן באַזעצט אייער נחלה. מען האָט צעטיילט אייער לאַנד מיט אַ קו, מיינט מען קו איז געווען אַ מין מאָס, אַ מעטער. מען האָט גענומען אייער לאַנד און צעטיילט עס. מען האָט גענומען און געזאָגט דער נעמט דעם טייל, יענער נעמט יענעם טייל, מען האָט צעטיילט אייער לאַנד מיט אַ קו. און איטלעכער האָט באַזעצט זיין טייל. דאָס איז די כוונה פון קו ומבוסה. וואָס איז דער פירוש באַזעצט איטלעכער זיין טייל? אַזוי ווי צו באַזעצן, ער האָט גענומען און געטרעטן און זיך צוגעטשעפּעט צו זיך זיין טייל פון אייער לאַנד. אַלע האָבן צעטיילט אייער לאַנד. אשר בזאו נהרים ארצכם. און זיי האָבן גענומען די טייכן פון אייער לאַנד, זיי האָבן באַרויבט די טייכן פון אייער לאַנד. ער זאָגט זיי, אשור שיקט זיי צום עם ישראל, איר האָט ניט קיין עצה צו אַנטלויפן. נאָר וואָס דאַרפט איר טאָן? שיקט שלוחים, מלאכים, מלאכים וואָס וועלן לויפן מיט גיכקייט, צו וועמען? צום גוי אשור. ווער איז דער גוי אשור? גוי ממושך ומורט. איר האָט ניט קיין ברירה אין דעם מצב, איר זענט שוין אין מיינע הענט. וואָס איר דאַרפט איצט טאָן איז שיקן צו מיר שלוחים. איר דאַרפט איצט שיקן צו מיר שלוחים. ווער איז אשור? גוי ממושך ומורט. וואָס מיינט ממושך? זאָגט דער מלב"ים דאָס איז אַ גרויסער גוי, זיין לאַנד איז אויסגעצויגן ווייט. ממורט מיינט מען זיין שווערד איז אַ שווערד וואָס בלישטשעט, אויסגעפּוצט, אַ בלישטשענדע שווערד וואָס איז געשליפן כביכול צו קומען און נקמה נעמען אין וועמען עס וועט ניט טאָן מיין רצון.

און איצט גייט ער אָן און זאָגט, אל עם נורא מן הוא והלאה. די כוונה איז דאָס איז אַ פאָלק וואָס אַלע מענטשן האָבן מורא פאַר אים, פונעם פּלאַץ וואָס ער וווינט דאָרט און ווייטער, אַלע האָבן מורא פאַר אים אַ מורת מוות. און דעריבער זאָגט ער איר האָט ניט קיין ברירה נאָר צו שיקן שלוחים צו מיר, מיינט מען צו שיקן מלאכים צו מיר, וואָרן איך האָב באַזעצט אייער לאַנד און האָב צעטיילט אייער לאַנד און האָב צעטיילט אייערע טייכן. וואָס דאַרפט איר טאָן? קומען און זיך אונטערוואַרפן צו מיר. צו וועמען? צום גוי ממושך ומורט. אַ גוי וואָס זיין לאַנד איז אויסגעצויגן איבער אַ ריזיקן חבל ארץ, אַ גוי וואָס זיין שווערד איז געשליפן, צו מיר דאַרפט איר שיקן שלוחים און אין דער אמת'ן זיך אונטערבייגן פאַר מיר. וואָס חזקיה איז דאָך ניט געווען גרייט צו טאָן, ער איז ניט געווען גרייט צו מקבל זיין דעם עול פונעם מלך אשור אויף אים.

כל יושבי תבל ושוכני ארץ, כנשוא נס הרים תראו, וכתקוע שופר תשמעו. די צירים פונעם מלך אשור קומען און זאָגן ניט נאָר עם ישראל דאַרפן זיך איבערגעבן צום מלך אשור, נאָר אויך אַלע יושבי תבל, יענע וואָס געפינען זיך אין עק וועלט, יושבי תבל, און אַפילו שוכני ארץ, שוכני ארץ איז דער פּלאַץ וואָס איז ניט באַזעצט, אויך יענע וואָס וווינען אין עפעס געצעלטן, באַזעצט אין עפעס אומבאַזעצטע ערטער, אַלע וועלן ניט אַנטלויפן פון זיין האַנט. נאָר איר אַלע וועט זען אין דער עת ווען כנשוא נס הרים, די כוונה איז ווען איר וועט זען אויף די בערג דעם נס. וואָס איז דער נס? נס איז אַ גרויסער שטאַנג וואָס אויף זיין קאָפּ הענגט מען די פאָן. ווען מען גייט אַרויס אין מלחמה, קען מען זען אַלערליי בילדער וואָס דריקן אויס דאָס אַרויסגיין צו שלאַכט אין די אַלטע תקופות, מען זעט עפעס אַ מענטש וואָס גייט אין ראש פון דער שלאַכט מיט אַ ריזיקן שטאַנג, הויך, און מיט אים די פאָן, כדי מען זאָל וויסן דעם ריכטונג, דער חיל זאָל וויסן דעם ריכטונג וווהין צו גיין. און איר, כנשוא נס הרים וועט איר זען די פאָן פון דער מלחמה. און אויב דאָס איז ניט גענוג, כתקוע שופר תשמעו. איר וועט הערן אַלע שופרות וואָס מען פלעגט בלאָזן פאַר דער שלאַכט, דאָס וועט איר זען און הערן, און דעריבער דאַרפט איר אַלע יושבי תבל זיין אונטערוואָרפן צו מיר, איך דער מלך אשור. עס קומט אַרויס דעריבער אַז ער האָט ניט געשיקט די שליחות בלויז צום עם ישראל, נאָר דאָס איז אַ שליחות וואָס איז געשיקט געוואָרן צו אַלע פעלקער אין גאַנצן.

כי כה אמר השם אליי, אשקטה ואביטה במכוני, כחום צח עלי אור, כעב טל בחום קציר. איצט ווענדט זיך דער נביא צו אשור. זאָגט אים דער נביא, אשור, ניט אַזוי ווי דיינע מחשבות זענען די מחשבות פונעם השם יתברך. ניט אַזוי ווי דיינע תוכניות זענען די תוכניות פונעם השם יתברך. כי כה אמר השם אליי. דער הייליקער באַשעפער האָט מיר געזאָגט, אין אָנהייב אשקטה. איך וועל אין אָנהייב דיר לאָזן חרוב מאַכן פילע פעלקער, איך וועל דיר לאָזן טאָן פילע כיבושים, אָבער זאָלסט ניט מיינען אַז איך זע ניט. ואביטה במכוני. איך אין מיין פּלאַץ, המכון לשבתך פעלת השם, אין דעם פּלאַץ וווּ איך זיץ וועל איך פון דאָרט קוקן. ירושלים, בית המקדש, איך וועל קוקן אויף זיי אַז דיין רעה זאָל ניט אַריבערגיין דאָרטן. דיינע כוונות פונעם כיבוש וועלן זיך אָפּשטעלן דאָרטן אין ירושלים. איך קוק פון מרום שבתי במכוני, מכון לשבתך פעלת השם, מקדש השם כוננו ידיך. איך קוק אויף מיין מקדש אַז עס זאָל ניט זיין קיין שווערד דורך דיר.

און איך וועל זיין, זאָגט אים השם, כחום צח עלי אור. אַזוי ווי אַ היץ וואָס קומט צו טריקענען דעם רעגן. אור איז רעגן. אַזוי ווי די היץ נאָך דעם ווי עס האָט גערעגנט, די היץ טריקנט אין גאַנצן דעם רעגן. וכעב, כעב טל בחום קציר. און דאָס זעלבע פאַרקערט. ווען עס איז דאָ אַ היץ פון קציר, איז דאָ טריקעניש, קומט אָן רעגן און פאַרוואַנדלט דעם עב, די טריקעניש, פאַרוואַנדלט עס צו נאַסקייט. עס זאָל זיי זיין אַ ברכה, עס זאָל רעגענען, כעב טל בחום קציר. זאָגט דער מלב"ים, זאָלסט אַכט געבן אַז ער האָט דאָ געכאַפּט צוויי אַנטקעגנגעזעצטע זאַכן. פון איין זייט ווי די טריקעניש שטעלט אָפּ די נאַסקייט, דאָס שטייט כחום צח וואָס קומט צו טריקענען עלי אור, דעם רעגן. און פון דער אַנדערער זייט פאַרקערט, ווי די נאַסקייט בטל'ט די טריקעניש, כעב טל, וואָלקנס וואָס לאָזן אַראָפּ טוי, בחום קציר. וואָס וויל ער זאָגן מיט דעם? אַז דער הייליקער באַשעפער זאָגט אים כביכול, איך וועל טאָן צוויי אַנטקעגנגעזעצטע פעולות. פון איין זייט גרייט איך דיך צו יסר'ן פעלקער, איך גרייט דיך צו מלחמה האַלטן מיט זיי, איך גרייט דיך אַז דו זאָלסט האָבן עוז און גבורה קעגן זיי אַלע. און פון דער אַנדערער זייט היט איך אויף חזקיהו אַז ער זאָל ניט געשעדיקט ווערן דורך דיר. וואָס זאָגסטו, דאָס זענען אַנטקעגנגעזעצטע פעולות? ניין. אַלץ צו איין ציל. וואָרן אויב השם וועט מציל זיין חזקיהו פון אַ שוואַכן מלך, איז דען דערקענעוודיק די גבורת השם? אַדרבה! מיט דעם וואָס איך גרייט דיך און איך מאַך דיך אַזאַ מלך אַדיר, און צום סוף מיט אַל דיין גרויסקייט און כוח און גבורה וועסטו אָנקומען צו ירושלים און וועסט פאַלן, איז דאָס אַ פיל גרעסערע מפלה איידער דו זאָלסט זיין אַ שוואַכער מלך. הייסט עס אין דער אמת'ן זענען די ביידע זאַכן געווען צו איין ציל, כדי עס זאָל זיך מקדש זיין זיין נאָמען אין דער וועלט. און דעריבער וווּנדער זיך ניט וואָס פון איין זייט זעסטו אַז עס איז דאָ אַ מאַכטיקע היץ וואָס קומט צו טריקענען נאַסקייט, אָדער אַ גרויסע נאַסקייט וואָס קומט צו באַנעצן די היץ. ער זאָגט דאָס זענען פעולות וואָס זענען אַנטקעגנגעזעצט, פון איין זייט שטאַרקט מען סנחריב, פון איין זייט שוואַכט מען אים אָפּ. וואָרן דאָס שטאַרקן פון סנחריב, אַדרבה, איז דאָ כדי אים אָפּצושוואַכן צום סוף, כדי אים אַראָפּצוּוואַרפן צום סוף. און דאָס ווערט געזאָגט משגיא לגויים ויאבדם. ווען דער הייליקער באַשעפער מאַכט גרויס דעם גוי, איז דער אָנווער וואָס ער וועט אים אָנווערן דערנאָך פיל גרעסער.

כי לפני קציר כתום פרח ובוסר גומל יהיה ניצה, וכרת הזלזלים במזמרות ואת הנטישות הסיר התז. אין פריערדיקן פרק האָט ער אונדז געזאָגט אַז די בני אפרים, דער שבט פון די צען שבטים, ער האָט אונדז דערמאָנט, זיי האָבן געזייט זמורות זר. זיי זענען געגאַנגען און זיך פאַרבונדן צוזאַמען מיט די פעלקער, גענומען פון זיי ווייבער, פאַרבונדן, געמאַכט כלאיים אין דעם ווייַנגאָרטן וואָס דער הייליקער באַשעפער האָט זיך צוגעגרייט פאַר זיך אַליין, זיי האָבן זיך פאַרבונדן אין כלאיים מיט זיי. זאָגט דער הייליקער באַשעפער, דאָס פאָלק וועט צום סוף קומען אַ שטראָמענדער טייך און וועט עס איבערפלייצן, ווי מיר האָבן געזען אין פריערדיקן פרק. די שיבולת פונעם מחנה אשור האָט עס איבערגעפלייצט, האָט ניט איבערגעלאָזט פון אים גאָרנישט, האָט אים פאַרטריבן צווישן די אומות. פאַרקערט קומט ער און זאָגט, נאָך פאַר עס וועט זיך אויסבאַקן דער קציר, פון דער צונויפמישונג וואָס מען האָט גענומען און פאַרבונדן דאָ עפעס אַ זמורת זר, נאָך פאַר דאָס וועט זיך אויסבאַקן, נאָך פאַר עס וועט זיין אַ בלום וואָס האָט שוין אָנגעהויבן צו בליען, און אַפילו אַז דער ציץ האָט צעבליט און דאָס האָט שוין געמאַכט פרוכט, נאָך ניט אין גאַנצן אויסגעבאַקן, אַזוי זאָלסטו וויסן, וכרת הזלזלים במזמרות. דער הייליקער באַשעפער וועט אָפּשניידן די זלזלים. די זלזלים איז די זמורות זר וואָס זענען געקומען און זיך פאַרבונדן אין דער הייליקער פלאַנצונג. דאָס זענען די אומות אויף וועלכע דער שבט אפרים האָט זיך פאַרלאָזט, דער שבט אפרים איז געגאַנגען און זיך מיט זיי חתונה געהאַט. דער הייליקער באַשעפער זאָגט די זלזלים וועלן אָפּגעשניטן ווערן. די צווייגן וועלן ניט צולאַנגען, כתום פרח ובוסר גומל יהיה ניצה, וכרת הזלזלים. זאָגט דער מלב"ים וואָס איז פרח ובוסר גומל יהיה ניצה? עס זענען דאָ בוימער אַז די בליונג איז פאַר דעם ווי דער בוים בלוסט אויף, אַזוי ווי ביי מאַנדלען, און אַזוי ווי עס שטייט ביי מטה אהרון ויוצא פרח ויצץ ציץ. פריער די בליונג, נאָך דעם בלוסט ער אויף. און דערויף דאָ רעדט ער, יאָ? וואָס ער זאָגט ביי אונדז כתום פרח און נאָך דעם יהיה ניצה, פריער בליונג נאָך דעם ניצה. און עס זענען דאָ אַזוינע בוימער וואָס פאַרקערט, פריער בלוסט ער אויף דעם נץ און נאָך דעם איז דאָ אַ בלום, אַזוי ווי יציץ ופרח ישראל. פריער יציץ און דערנאָך פרח. וואָס איז בוסר ובוסר גומל יהיה? ער זאָגט בוסר, דער גומל פון בוסר איז ווייַנטרויבן וואָס האָבן זיך נאָך ניט אויסגעבאַקן. אַזוי ווי אבות אכלו בוסר שיני בנים תקהינה. די זלזלים, זאָגט דער מלב"ים, איז אַ וואָרט וואָס האָט ניט קיין שום ענלעכקייט אין תנ"ך. עס איז ניטאָ קיין וואָרט אין תנ"ך ווי דאָס וואָרט הזלזלים, עס דערשיינט אויף אַ חד-פעמיקן אופן ביי אונדז. לויטן ענין, זאָגט דער מלב"ים, פאַרשטייען מיר אַז דאָס זענען די פרעמדע צווייגן וואָס זיי זענען געקומען און האָבן זיי אַרייַנגעטריבן אין, וואָס האָבן מיר געזאָגט, זיי זענען געגאַנגען און זיך פאַרבונדן, געמאַכט אַן הרכבה אין ווייַנגאָרטן פון בית ישראל. און זיי זענען זלזלים פונעם לשון פראַסערס און רויבער וואָס רויבן אַרויס די נאַסקייט פונעם בוים, זיי זויגן פון אים פאַר דער חיות פון זיך אַליין. אָדער זיי לאָזן אַראָפּ דעם זאַפט פונעם בוים, דאָס פעטס פונעם בוים, אַזוי ווי יזל מים מדליו. ריכטיק? אַזוי אויך דאָרטן, דאָס איז פונעם לשון זלזל וואָס נעמט און לאָזט אַראָפּ פון זיך זיין פעטס, דעם זאַפט וואָס אין בוים, כביכול רויבט ער דאָס פאַר זיך. אַזוי די זלזלים, זאָגט השם, איך וועל זיי אָפּשניידן, וכרת הזלזלים במזמרות. ואת הנטישות הסיר התז. וואָס איז די נטישות? אויב איר געדענקט האָבן מיר מסביר געווען אַז די נטישות איז די צווייגן וואָס זיי גייען און צעשפּרייטן זיך און זיי זענען פאַרלאָזט אויף די פעלד, אַזוי ווי אַ מחנה וואָס איז פאַרלאָזט אויף די פעלד. זיי האָבן זיך זייער פאַרשפּרייט. ווער זענען זיי? דאָס איז די צען שבטים. די צען שבטים האָבן מיר געזאָגט אַז זיי זענען געוואָרן ווי אַ צונויפגעזעצטע ווייַנשטאָק, זיי האָבן זיך פאַרמישט מיט די פעלקער. השם התז, ער וועט זי אַוועקוואַרפן צו אַן אַנדער לאַנד, השם וועט זיי פאַרטרייבן און זיי אַראָפּנעמען פונעם הייליקן לאַנד. ואת הנטישות, איר זענט געגאַנגען, זענט געוואָרן פאַרלאָזט אויף די פעלד, זיך פאַרמישט צווישן די אומות, איך וועל אייך פאַרטרייבן צווישן זיי.

יעזבו יחדיו לעיט הרים ולבהמת הארץ, וקץ עליו העיט וכל בהמת הארץ עליו תחרף. יעזבו יחדיו, זיי וועלן זיין הפקר צו די פויגלען, צו די חיות, אין זומער און אין ווינטער וועלן זיי זיין אַ שפּייז פאַר זיי. אַ גאַנץ יאָר אַ שפּייז פאַר די פויגל און פאַר די בהמות. דער עיט, זאָגט דער מלב"ים דאָ, איז דער רויבפויגל וואָס איז אונדז באַקאַנט ווי אַ עיט. ולבהמת הארץ, עס זענען דאָ וואָס זענען מסביר אַז די כוונה איז חית הארץ, וואָרן עס איז שווער צו זיין מסביר בהמה, וואָרן בהמות עסן ניט קיין פלייש, חיות עסן פלייש. אָבער עס איז זייער מעגלעך, זאָגט דער מלב"ים, אַז וויבאלד דאָ האָבן מיר גערעדט וועגן די זלזלים, וואָס זיי זענען די צווייגן פונעם שבט אפרים, אַז זיי וועלן זיין אַ שפּייז, וויבאלד עס רעדט זיך וועגן צווייגן פאַר שפּייז, ווער עסט צווייגן? ניט חיות, בהמות. דעריבער האָט ער גענומען דעם ביישפּיל ולבהמת הארץ. אַפילו אַז ווען דו רעדסט וועגן בני אדם פּאַסט ניט שפּייז פאַר בהמות, פּאַסט שפּייז פאַר חיות. חיות עסן בני אדם, אָבער ניט בהמות. דעריבער זאָגט ער ניין, דאָ רעדט זיך וועגן דעם משל. דער משל איז געווען אויף צווייגן וואָס עס וועלן זיי עסן די חיות, ער זאָגט ווער עסט צווייגן? ניט חיות, בהמות. דעריבער זאָגט ער ולבהמת הארץ. וקץ עליו העיט, די כוונה איז דער עיט וועט אים עקלען, וכל בהמת הארץ עליו תחרף, אַלע בהמת הארץ וועלן גיין און עסן זיין נבלה.

בעת ההיא יובל שי להשם צבאות, עם ממושך ומורט, ומעם נורא מן הוא והלאה, גוי קו קו ומבוסה אשר בזאו נהרים ארצו, אל מקום שם השם צבאות הר ציון. נאָך דעם ווי עס וועלן אָפּגעשניטן ווערן די רשעים פון עם ישראל, די כוונה איז אויף די צען שבטים, אַזוי יובל שי להשם צבאות. ווער וועט ברענגען די מתנה צום השם צבאות? עם ממושך ומורט. ווער דאָס איז האָבן מיר געזאָגט? דאָס איז אשור. אשור וואָס איז אויסגעצויגן איבער אַלע לענדער, און זיין שווערד איז געשליפן. פון וואַנען וועט די מתנה געבראַכט ווערן? מעם נורא. פון וואַנען? די כוונה פון ארץ אשור, פון דאָרטן וועלן זיי ברענגען אַ מתנה צום השם. וואָס וועט זיין די מתנה? גוי קו קו ומבוסה. דער גוי אויף וועלכן מען האָט אויסגעצויגן אַ קו, דער גוי וואָס אַזוי ווי מיר האָבן מסביר געווען פריער איז געווען אין אַ מצב פון מבוסה, מען האָט אים באַזעצט. ווער איז דאָס? דאָס איז עם ישראל, די צען שבטים. אים אַליין וועט אשור ברענגען ווי אַ מתנה צום השם יתברך. הייסט עס, זיי וועלן צוריקברענגען די שבטים, די צען שבטים, זיי זענען עתיד זיי צוריקצוברענגען צום עם ישראל. איצט, אויב וועסטו פרעגן, דער מלב"ים האָט דאָך געזאָגט אַז דאָ רעדט זיך ניט וועגן צוקונפטיקע נבואות, מיר רעדן נאָך בלויז וועגן נבואות וואָס זענען שוין געווען. זאָגט דער מלב"ים אמת, אין די טעג פון חזקיהו שטייט אַסאַך אַז פון די צען שבטים זענען צוריקגעקומען קיין ירושלים זיך צו באַהאַלטן אונטערן שאָטן פון חזקיהו. הייסט עס חז"ל אַז ירמיהו האָט זיי צוריקגעבראַכט צו די צען שבטים. דאָס הייסט אַז די צוקונפטיקע וועט אשור געבן רשות פאַר די צען שבטים צוריקצוקומען. און דאָס איז וואָס ער זאָגט, אל ארצו אל מקום שם השם צבאות הר ציון, אַהין זענען עתיד די צען שבטים צוריקצוקומען דורך וועמען? דורך יענעם פאָלק וואָס איז געווען ממושך ומורט, וואָס איז געווען צעשפּרייט איבער דעם גאַנצן לאַנד, אַ פאָלק וואָס האָט פאַרכאַפּט פילע פעלקער, וואָס זיין שווערד איז געשליפן, ער וועט ברענגען אַ מתנה צום השם יתברך, וועמען? די צען שבטים וואָס ער איז עתיד זיי צוריקצוברענגען.