כלים, פרק כ״ב, משנה ט׳. די פֿריערדיקע משנה האָט זיך פֿאַרענדיקט מיטן קישן פֿון אַ שטיינהעקער, און אונדזער משנה גייט ווײַטער אין דער זעלבער ריכטונג פֿון פֿאָרשן: וועלכע פּראָוויזאָרישע זיצן זענען שוין אָנגעקומען צו דער מדרגה פֿון אַ פֿאַרטיקן כלי, אַזוי אַז זיי זענען מקבל טומאת מדרס, די טומאה וואָס אַ מענטש וואָס איז טמא איז מעביר אויף אַ זאַך וואָס איז געמאַכט געוואָרן צום זיצן אָדער ליגן דערויף, דורך דעם וואָס ער דריקט אויף איר זיין וואָג. די משנה ברענגט צוויי פֿאַלן, און אין ביידע איז די פֿראַגע די זעלבע: האָט דער בעל הבית טאַקע פֿאַרענדיקט די זאַך ווי אַ זיץ, אָדער איז דאָס נאָך אַלץ רוי מאַטעריאַל וואָס מען קען צופֿעליק זיצן דערויף?
דער קלאָץ האָלץ
דער ערשטער פֿאַל איז אַ „קופת“, אַ גראָבער קלאָץ האָלץ. דער בעל הבית האָט מיט איר געטאָן דרײַ זאַכן. „ששרקו“, ער האָט זי איבערגעשמירט מיט רויטן פֿאַרב, „וכרכמו“, און ער האָט זי געפֿאַרבט מיט אָראַנזש, דאָס זענען געווען די צוויי געוויינטלעכע פֿאַרבן וואָס מען האָט דעמאָלט גענוצט, „וסחו פנים“, און ער האָט אָפּגעהובלט און אויסגעגלעט די אויבערשטע פֿלאַך מיט כלים, אַזוי אַז אַ מענטש זאָל קענען באַקוועם זיצן דערויף.
רבי עקיבא האַלט „מטמא“: דער קלאָץ איז שוין אַ פֿאַרטיקער כלי און קען מקבל זיין טומאת מדרס. לויט זיין מיינונג, וויבאַלד מען האָט זי געפֿאַרבט און איר אויבערפֿלאַך אויסגעגלעט צום זיצן, טוט זי די אַרבעט פֿון אַ זיץ, און די פֿונקציע איז וואָס אַנטשיידט די זאַך.
די חכמים פּסקנען „מטהרין עד שיחוק בו“: דער קלאָץ בלײַבט טהור ביז דער בעל הבית שנײַדט אַרײַן אין איר אַן אויסגעהוילטן אָרט. פֿאַר דער לעצטער פּעולה פֿון פֿאָרמען איז נאָך נישט געשאַפֿן געוואָרן קיין אמתער אָרט צום זיצן, און וואָס שטייט פֿאַר אים איז נאָך אַלץ בלויז אַ געפֿאַרבטער בלאָק האָלץ און נישט קיין בענקל, און אַ בלאָק האָלץ איז נישט מקבל טומאת מדרס. דאָס איז פּונקט די נקודה פֿון דער מחלוקת: רבי עקיבא האַלט אַז אויך אַצינד טוט די זאַך שוין די אַרבעט פֿון אַ זאַך וואָס מען זיצט דערויף, און דאָס איז גענוג זי צו מאַכן מקבל טומאה.
די אָנגעפֿילטע קערב
דער צווייטער פֿאַל: „הסל והקלקלה שמילאן תבן או מוכין“, אַ געפֿלאָכטענער קאָרב און אַ קאָרב פֿון ראָר וואָס מען האָט אָנגעפּאַקט מיט שטרוי אָדער מיט ווייכער פֿילונג ווי פֿעדערן, „התקינן לישיבה“, און דער בעל הבית האָט זיי דערנאָך מײַחד געווען צום זיצן, אַזוי אַז די פֿילונג מאַכט פֿון זיי קישנס. מען וואָלט געמיינט אַז אַן אָנגעפֿילטער קאָרב איז אַ קישן אין אַלע פּרטים. זאָגט די משנה „טהורין“, זיי זענען טהור און קענען נישט מקבל זיין טומאת מדרס. דער טעם איז וויבאַלד זיי זענען נישט צוגעמאַכט געוואָרן. זייערע מײַלער זענען אָפֿן, די פֿילונג קען אַרויסשיטן זיך אָן קיין שום מי, און אַ זאַך וואָס איר פֿילונג קען אַרויספֿאַלן איז נאָך נישט קיין ריכטיקער זיץ. אָן דעם איז זי נישט מקבל טומאה.
אָבער „סרגן בגמי או במשיחה טמאין“: אויב ער האָט צוגעפֿלאָכטן דאָס מויל פֿון קאָרב מיט ראָרגראָז אָדער מיט אַ שטריקל, אַזוי אַז די פֿילונג בלײַבט פֿעסט אינעווייניק און וועט נישט אַרויספֿאַלן, זענען זיי טמאים, און קענען מקבל זיין טומאת מדרס. וויבאַלד זיי זענען אַזוי צוגעבונדן און פֿאַרטיק געמאַכט, זענען זיי אמתע קישנס וואָס זענען באַשטימט צום זיצן, און זייער סטאַטוס בייט זיך צוגלײַך.
דער פֿאָדעם וואָס גייט דורך ביידע העלפֿטן פֿון דער משנה איז דער זעלבער. טומאה נעמט זיך אָן אין אַ כלי, און אַ כלי איז אַ זאַך וואָס איר מאַכן איז געבראַכט געוואָרן צו אַ פֿאַרענדיקונג. פֿאַר די חכמים אינעם ערשטן פֿאַל מיינט דאָס אַן אויסגעשניטענער זיץ, פֿאַר רבי עקיבא מיינט דאָס אַן אויבערפֿלאַך וואָס איז שוין ראוי צום זיצן, און אינעם צווייטן פֿאַל מיינט דאָס אַ מויל וואָס איז צוגעבונדן, אַזוי אַז דער קישן האַלט זיך צוזאַמען. ביז דעמאָלט קוקן מיר נישט אויף מעבל, נאָר אויף די מאַטעריאַלן פֿון וועלכע מעבל וועט צום סוף געמאַכט ווערן.